Znalezienie włosa w posiłku to jedna z najbardziej nieprzyjemnych niespodzianek przy stole. Choć zazwyczaj wywołuje odruch obrzydzenia i skutecznie odbiera apetyt, wiele osób zastanawia się: czy połknięcie włosa jest niebezpieczne dla zdrowia? A może zdarza się to częściej, niż nam się wydaje – tylko nie zawsze to zauważamy?
Z czego składa się włos i czy jest trawiony?
Ludzki włos zbudowany jest głównie z keratyny, czyli bardzo wytrzymałego białka fibrylarnego. To właśnie ona odpowiada za jego odporność na uszkodzenia mechaniczne oraz działanie czynników zewnętrznych. Organizm człowieka nie jest w stanie strawić keratyny, dlatego połknięty włos przechodzi przez układ pokarmowy w niemal niezmienionej formie i zostaje wydalony wraz z resztkami niestrawionego pokarmu. W praktyce oznacza to, że jednorazowe połknięcie włosa nie stanowi zagrożenia dla zdrowia.
Czy włos w jedzeniu może przenosić bakterie?
Na skórze głowy człowieka bytują liczne mikroorganizmy, w tym bakterie, grzyby i wirusy, a ich liczba może sięgać nawet miliona na centymetr kwadratowy. Mimo to większość z nich jest nieszkodliwa dla zdrowego człowieka. Nawet jeśli na włosie znajdzie się bardzo niebezpieczna bakteria, taka jak gronkowiec złocisty, jej ilość jest zazwyczaj zbyt mała, aby wywołać infekcję. Dodatkowo wysoka temperatura potraw, zwłaszcza gorących dań takich jak zupy, skutecznie eliminuje większość drobnoustrojów. Z tego powodu ryzyko zakażenia poprzez przypadkowe połknięcie włosa jest bardzo niskie.
Kiedy spożywanie włosów może być niebezpieczne?
Sytuacja wygląda inaczej w przypadku regularnego spożywania włosów. Istnieje zaburzenie psychiczne określane jako trichotillomania, które polega na kompulsywnym wyrywaniu włosów. Często towarzyszy mu trichofagia, czyli nawyk ich zjadania. W skrajnych przypadkach może to prowadzić do rozwoju tzw. zespołu Roszpunki, który wiąże się z poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi.
Bezoar
Regularne spożywanie włosów może doprowadzić do powstawania w żołądku zbitych mas włosowych zwanych bezoarami. Ponieważ włosy nie ulegają trawieniu, z czasem gromadzą się i tworzą twarde struktury, które mogą zalegać w przewodzie pokarmowym przez długi czas. Objawia się to najczęściej bólem brzucha, utratą apetytu, nudnościami oraz uczuciem pełności. W zależności od wielkości zmiany, leczenie polega na usunięciu jej podczas badania endoskopowego lub zabiegu chirurgicznego, takiego jak laparoskopia.
Ciekawostka historyczna o bezoarach
Ciekawostką jest, że słowo „bezoar” wywodzi się z języka perskiego i oznacza antidotum. W średniowieczu wierzono, że tego typu struktury mają właściwości neutralizujące trucizny. Francuski chirurg Ambroise Paré przeprowadził w 1567 roku eksperyment, w którym Skazany na śmierć przez powieszenie kucharz dostał możliwość wypicia trucizny i zjedzenia bezoaru jak antidotum. W przypadku przeżycia eksperymentu miał zostać puszczony wolno. Nieszczęśnik skonał w agonii.
Podsumowując, przypadkowe połknięcie włosa w jedzeniu nie stanowi zagrożenia dla zdrowia i w większości przypadków jest całkowicie nieszkodliwe. Organizm nie trawi włosa, ale też nie czerpie z niego żadnych substancji, dlatego zostaje on naturalnie usunięty. Problem może pojawić się dopiero wtedy, gdy dochodzi do regularnego spożywania włosów, co może prowadzić do poważniejszych konsekwencji zdrowotnych.
Źródła:
https://science.howstuffworks.com/life/biology-fields/magical-medicine-of-bezoars.htm
https://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/dermatologia/mikrobiom-skory-glowy-czyli-co-nam-chodzi-po-glowie-aa-vvrP-vukN-5JL9.html
https://www.india.com/lifestyle/trichophagia-or-rapunzel-syndrome-heres-what-happens-when-you-swallow-hair-2450587/
https://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/picture-of-the-hair
https://www.healthline.com/health-news/why-the-rapunzel-syndrome-can-be-deadly